Mebsut'ta Firavun'un sözü Allah'ın sözü gibi mi gösterilmiştir?

Soru Detayı

- Mebsut'ta Mümin suresinin 25. ayeti yani Firavun'un sözü "cariyelik" için delil alınıyor mu alınmıyor mu?
- "Erkek çocuklarını öldürün; kadınlarını ise sağ bırakın." yani bu kısmı?
 - Yani Firavun'un sözü "Allah böyle diyor" diye hüküm veriliyor?

Cevap

Değerli kardeşimiz,

- İlgili yerde Firavun’un sözü herhangi bir hükmün çıkarılması için, bir referans olarak kullanılmamıştır.  

Orada yalnız “istahyû” kelimesinin manası üzerinde durulmuş ve “istihya” kavramının “istirkak” anlamına geldiğine delil olarak Kur’an’dan bu kelime delil olarak gösterilmiştir.

İlgili konu şöyledir:

“Hadis rivayetine göre, Peygamber (asm) (savaşta) kadın ve çocukların öldürülmesini yasakladı ve şöyle buyurdu: “Müşriklerin erkeklerini öldürün ve çoluk-çocuklarını hayatta bırakın.”

Hadiste “hayatta bırakın” diye tercüme ettiğimiz kelime “istahyû” fiilidir. Serahsi, bu kelimenin mastarını alarak manasını açıklamaya çalışmış ve burada kullanılan “istihya” (hayatta bırakma) kavramı, “istirkak”(köleleştirme) anlamına geldiğini belirtmiştir.

Bunun delili olarak da Mümin suresinin 25. ayetinde yer alan ve Firavun’un sözü olarak hikâye edilen “istahyû” fiilini göstermiştir.

Onun kanaatine göre bu ayette “istihya” kavramı “istirkak” anlamında kullanılmış ve dolayısıyla hadisteki “istihya” da aynı manaya gelir. (bk. el-Mebsut, 10/6)

Görüldüğü gibi, burada Firavun’un sözü yeni bir hükmün referansı olarak değil, yalnız kelimenin sözlük anlamı itibariyle ve Kur’an’da geçtiği için kullanılmıştır.

Kimin sözü olursa olsun, Kur’an’da hikâye yoluyla da olsa yer verilen ifadeler, Kur’an’ın tasdikine mazhar demektir. Hatta Kur’an’da iktibas edilerek kullanılan hikâye yollu ifadeler de -onların kendi ifadeleri değil-, Kur’an’ın belagatine uyum sağlayacak şekilde ayarlanmış ve ilahî bir söz formatını kazanmıştır.

Yoksa Kur’an’da Allah’ın kelamı olmayan ifadelerin bulunduğunu söylemek gibi bir saçmalık kaçınılmaz olur...

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet

Yorum yapmak için giriş yapın veya kayıt olun
UYGULAMALAR