Ne zaman ödün vermem gerekir?

- Gazze’den destek isteyen insanlar oluyor. Önceliği onlara mı eğitimime mi vermem lazım?
- Açık öğretim ilahiyat fakültesinde okuyorum. Gazze’den çok fazla bağış isteyen insanlar oluyor ve onlara yetemiyorum maalesef. Kimi zaman kendimden ödün vermem gerekirse ne yapmam lazım?
- Eğitimime mi yoksa ayette dediği gibi (Haşr 9) ihtiyaç içinde olsalar bile onları kendilerine tercih ederler.

Değerli kardeşimiz,

İlâhiyat eğitimini aksatmadan yapabileceğin kadarını yapman yeterli ve uygundur.

İslam’da fedakârlık elbette teşvik edilir; fakat kişinin kendini ihmal etmesi emredilmez.

Bahsettiğiniz ayet, Kuran-ı Kerim’deki Haşr Suresi 9. ayettir. Bu ayette Ensar’ın yüksek ahlakı övülür: ihtiyaç içinde olsalar bile kardeşlerini tercih etmeleri. Ancak bu, her durumda "kişinin kendi zaruri ihtiyaçlarını yok sayması farzdır" anlamına gelmez. Bu bir fazilettir; zorunluluk değildir.

- Öncelik sırası nasıl olmalı?

İslam hukukunda genel prensip şudur: Kişinin kendi temel ihtiyaçları, bakmakla yükümlü olduğu kimseler önceliklidir, sonra başkalarına yardım gelir.

Peygamber Efendimiz (asm) şöyle buyurur:

“Sadakanın en hayırlısı, ihtiyaç fazlasından verilendir.” (Buhârî, Nafakât 2; Müslim, Zekât 95)

Yani eğitim masrafı, barınma, sağlık, zaruri ise; bunları riske atarak yardım etmek zorunlu değildir.

Ayrıca, bu eğitimin, sadece sizin kariyeriniz değil, aynı zamanda dinî bilginizin artması, ileride insanlara daha bilinçli hizmet etmeniz demektir.

Eğitiminizi aksatmanız, uzun vadede daha büyük bir hayrı engelleyebilir.

Gazze için yardım etmek elbette büyük bir fazilet. Fakat, her çağrıya yetişememeniz günah değildir. Maddi olarak zorlanmanız istenmez. Sürekli vicdan baskısı altında kalmanız sağlıklı değildir.

Unutmamak gerekir ki, Allah kuluna gücünün üstünde yük yüklemez (bk. Bakara, 2/286).

“Kendimden ödün vermem gerekirse?” sorusuna net cevap:

“Kendimizden ödün vermemiz gerekirse?” sorusuna net cevap:

Şunları kendinize sorabilirsiniz:

• Bu fedakârlık temel ihtiyacımı tehlikeye atıyor mu?
• Eğitimimi aksatıyor mu?
• Uzun vadede beni daha güçsüz hâle getiriyor mu?

Eğer cevap “evet” ise, burada durmak gerekir. Çünkü İslam’da denge esastır. Aşırı fedakârlık bazen sürdürülemez olur ve kişiyi yıpratır.

- Pratik çözüm önerisi ne olabilir?

Aylık küçük ama düzenli bir miktar belirlemek ve o miktarın dışına çıkmamak.

Dua ile destek olmayı da yardımın bir parçası kabul etmek.

Yardım edemediğiniz zaman suçluluk değil, tevekkül göstermek.

Hz. Peygamber (asm) Efendimiz, “Amellerin en hayırlısı -az da olsa- devamlı olandır.” buyurur. (bk. Buhari, İman 32)

Demek ki, sürekli küçük iyilik, arada yapılan büyük ama yıpratıcı fedakârlıktan daha değerlidir.

Özetle:

Eğitiminizi aksatmadan yapabileceğiniz kadarını yapmanız hem makul hem dinen uygundur. Kendinizi tüketmek değil, sürdürülebilir bir iyilik yolu seçmek gerekir.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet