Forex'de kredisiz ve kaldıraçsız sistem caiz midir?

Soru Detayı

- Forex sisteminde kaldıraç ve kredi kullanmadan tamamen kendi param ile döviz alıp satmam caiz midir?
- Diyanetin bu konudaki fetvasında kaldıraç sistemli ve kredili sistemi ile alakalı olarak caiz olmadığını söylüyor. Ancak bizim kullanacağımız sistem kredisiz ve kaldıraçsız olacak tamamen kendi paramızla döviz alıp satacağız.
- Hatta geceleri günlük kazancın gündelik faizini bizden kesiyorlar. Yani paramıza faiz bulaşmıyor.
- Dinimizce bu tür forex işlemleri caiz midir?

Cevap

Değerli kardeşimiz,

Forex, uluslararası spot döviz piyasası işlemleri olarak da ifade ediliyor. Bu konu ile iştiğal edenlerin açıklamalarına göre:

"Forex piyasasında yatırım yapacağınız teminatın 200 katına kadar pozisyon alabilme, işlem yapabilme limitiniz vardır. Yani yatırmış olduğunuz 1$ için size 200$lık işlem yapma imkanı verilir. Dolayısıyla yatırımcıların yaptıkları fiziki işlemlere göre kullanılan kaldıraç oranında kar etme imkanı vardır."

"Riskiniz ise yatırmış olduğunuz teminatla sınırlıdır. Yatırımcılar diğer yatırım araçlarında ellerinde olmayan bir malı satamaz. Bir satış işlemi oluşabilmesi için daha öncesinden mutlaka bir alış işleminin olmuş olması gerekir. Ancak forex piyasasında bir paritede alış yapmadan, eğer o paritenin düşeceğini düşünüyorsanız, direkt satış yapabilirsiniz. Dolayısı ile düşen piyasa koşullarında da kazançlar elde edebilirsiniz."

Forexin anlatılan bu şekli göz önüne alındığında, bu işlemi (bu şekilde döviz alım satımını) müşterileri adına yapan kuruluşlar ve şahıslar -açıkça bir vekalet akdi bulunmasa bile- işlemi, müşterinin vekili olarak yapmış oluyorlar. Bu arada müşterinin kendilerine verdiği/yatırdığı paranın iki yüz katına kadarını da onlara ödünç veriyor ve bu para ile de döviz alıp satıyorlar.

- Peki bu kadar parayı niçin ödünç veriyorlar? Müşteriye iyilik olsun (karz-ı hasen) diye mi, yoksa kendileri için garanti olan kazancı sağlamak ve büyütmek için mi?

Elbette ikincisi. Çünkü müşterinin yatırdığı teminat var, zarar olursa bu teminattan zarar karşılanacak. Kâr olursa müşterinin hesabına yazılacak, ama işlem yapan da komisyon alarak kazanç sağlayacak. Yani burada bir "menfaat sağlayan ödünç verme" durumu var ki, fıkıhta bu caiz görülmüyor.

Vekil adına yapılan işlem zarar ettiğinde, bütün zararı onun üstlenmesi gerekirken "yalnızca teminatı ile sınırlı" olması da fıkıh ölçülerine sığmıyor.

Elde olmayan, satın alınmamış paranın satılması (madûmun satımı) fiilen teslim veya teslim şartı bulunmadığı için yine fıkıhta caiz görülmüyor.

"Bu işlemin topluma, ülke eknomisine faydası var mı?" sorusuna verilecek cevap "Hayır!.."dır.

Normal, fıkıhtaki sarf kurallarına uygun döviz alım satımı meşrudur. Elbette insanlar muhtaç olduklarında yabancı paraları alırlar ve satarlar. Bunun da en önemli şartı alım satımın peşin olmasıdır.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet

Yorum yapmak için giriş yapın veya kayıt olun
EN ÇOK SORULANLARDAN
UYGULAMALAR