Hesap günü Allah mı hesaba çekecek?
Hesap gününde Allah-u Teala kullarını doğrudan kendisi mi sorguya çekecek yoksa vesileler ile mi sorgu edecek?
Değerli kardeşimiz,
Hesap gününde kulları hesaba çekecek olan Allah’tır. Ancak bunun nasıl olacağı ve hangi vesilelerle gerçekleşeceği ahiret âleminin gaybî konularındandır. Allah dilerse doğrudan, dilerse melekler gibi vesilelerle sorgu gerçekleşebilir. Ama her durumda hüküm ve hesap tamamen Allah’a aittir.
Kuran’da hesap gününün sahibi olarak Allah anlatılır:
“Şüphesiz dönüşleri Bizedir. Sonra onların hesabını görmek de Bize aittir.” (Ğaşiye, 88/25-26)
Ayrıca bazı hadislerde, mümin kulun Rabbi ile özel olarak konuşacağı da bildirilmiştir:
“Sizden hiçbir kimse yoktur ki kıyamet gününde Rabbi onunla konuşmasın. Aralarında hiçbir tercüman bulunmayacaktır.
Kişi o zaman sağına bakar; dünyada önceden gönderdiği amellerden başka bir şey göremez. Soluna bakar; yine gönderdiği amellerden başka bir şey göremez. Önüne baktığında ise yüzüne karşı ateşi görür.
Öyleyse yarım hurma ile bile olsa kendinizi ateşten koruyun. Bunu da bulamazsanız güzel bir sözle (kendinizi koruyun).” (Buhari, Rikak 49, 51, Tevhid 36, 24; Müslim, Zekat 67)
Hesap Allah’a aittir.
Ancak hesap sahnesinin ayrıntıları (meleklerin rolü, amellerin gösterilmesi, şahitlikler vb.) ahiret âleminin sırlarındandır.
Hesapta,
- bütün kulları sorguya çekip yaptıklarını onlara ikrar ettirmek,
- peygamberleri, melekleri ve diğer bazı varlıkları şahit tutarak ileri sürülebilecek mazeretleri ortadan kaldırmak,
- Allah’ın iyi kullarına karşı lutufkârlığını gösterip affediciliğini fiilen ispat etmek,
- cezalandırdığı kullarına karşı ise âdil davrandığını ortaya koymak,
- bu vesile ile itaat eden kullarını aziz kılıp isyankârları zelil kılmak,
- böylece yaratıkları bekleyen âkıbete dikkat çekerek dünyada yararlı işler yapmaya teşvik edip kötülükten sakındırmak
gibi hikmetlerin bulunduğu unutulmamalıdır.
Hesabın aleni bir şekilde yapılmasında,
- tartışmacı bir karaktere sahip bulunan (Kehf 18/54) insana dünyada işlediği amelleri açıkça gösterip onun itirazda bulunmasına imkan vermemek,
- ayrıca göreceği ceza veya mükâfatta herhangi bir haksızlığa uğratılmayacağını, dünyadakinin aksine ahiretteki muhasebede hiçbir ihmalin söz konusu olmayacağını, hiçbir tesir altında kalınmayacağını ortaya koymak
gibi başka hikmetler de düşünülebilir (bk. M. Ahmed Abdülkadir, Akidetü’l-ba's, s. 42-43)
Özetle:
Hesabı soracak olan Allah’tır. Ama hesabın şekli ve ayrıntıları Allah’ın dilediği şekilde olacaktır.
İnsan için önemli olan hesabın nasıl olacağı değil, o güne hazırlıklı olmaktır.
Nitekim bir hadiste akıllı kimsenin, kıyamette hesaba çekilmeden önce dünyada kendini hesaba çekmesini bilen ve davranışlarına ölümden sonrasını göz önünde bulundurarak yön veren kimse olduğu bildirilmiştir (Tirmizî, Sıfatü’l-kıyame, 25)
Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet
