Allah utandırmasın demek caiz mi?

Allah utandırmasın gibi cümleleri kurmak ne kadar doğru, caiz midir? Allah utandırmasın. Allah yüzü kara çıkarmasın. Allah kaza bela vermesin Allah beterinden saklasın Allah dert keder vermesin. Allah emeklerini zayi etmesin. Allah eksikliğini göstermesin. Allah acı göstermesin. Allah’ım beterinden saklasın. Allah nazardan saklasın. Allah düşmanı sevindirmesin. Allah kimseyi sınamasın böyle. Allah kimseyi dara düşürmesin. Allah yıkmasın, yıktırmasın. Allah haneni harap etmesin. Allah ocak söndürmesin. Allah huzurunu kaçırmasın. Allah bir daha yaşatmasın o günleri. Allah yuvana göz dikeni yaklaştırmasın. Allah kimseyi kötüye düşürmesin. Allah kötüye yâr etmesin. Allah kötülük göstermesin. Allah huzurumuzu bozmasın. Allah başa dert açmasın. Allah huzursuzluk vermesin vb. tarzda cümleler kullanmak caiz mi? Haşa Allah neden utandırsın? Elbette utandıran Allah değil. Bu durumda günah olur mu? Ayrıca bunların yerine daha uygun ifadeler neler olabilir?

Değerli kardeşimiz,

Bu ifadeleri kullanmak caizdir, bir sakıncası yoktur. Çünkü burada kastedilen anlam, “Allah bunları yapıyor da yapmasın” demek değildir.

Asıl mana: “Allah bizi bu tür musibetlerden, mahcubiyetlerden, kötülüklerden korusun.” demektir.

İslam inancına göre, hayır, lütuf, ihsan ve koruma Allah’tandır. Şer ise ya kulun kendi tercihlerinden doğar ya da bir imtihan olarak meydana gelir.

Dolayısıyla:

“Allah utandırmasın” demek, “Allah bizi mahcup edecek durumlardan korusun.” demektir.

“Allah kaza bela vermesin” demek, “Allah musibetlerden muhafaza etsin.” demektir.

“Allah kimseyi dara düşürmesin” demek, “Allah zor imtihanlarla karşılaştırmasın.” demektir.

“Allah nazardan saklasın” demek, “Allah görünür-görünmez şerlerden korusun.” demektir.

Bunlar birer dua cümlesidir. Allah’a eksiklik isnadı değildir.

Özetle, bu tür ifadeler günah değildir; aksine Allah’tan afiyet, korunma ve lütuf istemek anlamında güzel dualardır.

Bununla beraber, özellikle “Allah neden utandırsın?” gibi bir yanlış anlamaya kapı aralamamak için cümleyi “korusun, muhafaza etsin, afiyet versin” ekseninde kurmak daha iyi olur.

Bu ifadeler yerine şunlar söylenirse daha uygun olur:

“Allah utandırmasın” yerine, “Allah bizi mahcup edecek durumlardan korusun.”

“Allah yüz akıyla çıkmayı nasip etsin.” yerine, “Allah kaza bela vermesin”, “Allah kazadan beladan muhafaza etsin.”, “Allah afiyet versin.”

“Allah beterinden saklasın” yerine, “Allah daha ağır imtihanlardan korusun.”

“Allah dert keder vermesin” yerine, “Allah sağlık ve huzur nasip etsin.”

“Allah nazardan saklasın” yerine, “Allah her türlü görünür ve görünmez şerden muhafaza etsin.”

“Allah kimseyi dara düşürmesin” yerine, “Allah kimseyi ağır imtihanlarla karşılaştırmasın.”

“Allah başa dert açmasın” yerine, “Allah huzur ve esenlik versin.”

“Allah kötüye yâr etmesin” yerine, “Allah hayırlı insanlarla karşılaştırsın.”

Eğer daha kapsayıcı ve net bir ifade tercih ederseniz şu tür cümleler her zaman uygundur:

“Allah hayırlısını nasip etsin.”

“Allah afiyet ve selamet versin.”

“Allah muhafaza eylesin.”

“Allah bizi ve sevdiklerimizi her türlü şerden korusun.”

Bunlar hem anlamı açık hem de yanlış anlaşılmaya kapalı ifadelerdir.

Özetle, soruda geçen cümleler, “Bütün kötülükler kullardan, iyilik, ihsan, lütuf, koruma… Allah’tandır. Kul kendi gücü ve iradesiyle bir kötülüğe yöneldiğinde veya başkalarının kötülüğüne maruz kaldığında Allah Teâlâ bunun olmaması için kulu korusun, yardım etsin, lütfunu esirgemesin… gibi manalara gelir, bir sakıncası yoktur. Ancak tavsiye ettiğimiz ifadelerin kullanılması daha iyi olabilir.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet