Sünnetler mi, cemaatle namaz mı daha faziletli?

Revatib sünnetleri mi, yoksa cemaatle namaz mı daha faziletlidir? devamlı olarak yerine getirilmesi bakımından hangisi daha faziletlidir:
Günde 12 rekât Revâtib sünnetlerini kılmak, yoksa farz namazları cemaatle kılmak mı?  Hangisinin sevabı daha büyüktür ve bunun sebebi nedir?
Çünkü hadislerde, 12 rekât Revâtib sünnetlerini devamlı kılan kimseye Cennet'te bir ev verileceği, Cennete gireceği ve Cehenneme haram kılınacağına dair müjdeler yer almaktadır. Ayrıca özellikle öğle namazının sünnetine dair de fazilet hadisleri bulunmaktadır.
Buna karşılık, cemaatle kılınan namazın tek başına kılınan namazdan 27 derece daha faziletli olduğu bildirilmektedir. Ancak bu 27 kat fazilet tam olarak neyi ifade etmektedir?
Sevabın 27 kat artırılmasını mı, derecelerin yükseltilmesini mi, yoksa 27 günahın silinmesini mi?
Bu bakımdan, Revatib sünnetlerini devamlı kılmak ile farz namazları cemaatle kılmak arasında hangisi daha faziletlidir?

Değerli kardeşimiz,

Hadislerde geçen açıklamalardaki teşvikler, “birini alın, diğerini bırakın” amaçlı değildir; “ikisini de imkanlarınız elverdiği ölçüde yapın” amaçlıdır.

Cemaatle namaza ve Cuma namazına gitmemenin hastalık, yolculuk, korku (tehlike), şiddetli soğuk, yağmur, kar gibi mazeretleri vardır. Müekked sünnetler de vaktin dar, durumun uygunsuz olduğu hallerde yalnız farzlar kılınır, (bazı alimlere göre) daha sıkıntılı ve seferi durumlarda farzlar da birinin vaktinde diğerini de birleştirerek kılınabilir.

İbadetlerin sevaplarını tartarak tercih etmek kulca bir davranış ve tutum değildir. Kul her halinde gücünün yettiği, imkânının elverdiği ölçüde, şeriatta açıklanan sınırlar içinde Rabbine kulluk eder.

Detaya gelince:

- Farz namazlar, sünnetlerden önceliklidir. Farz olan bir ibadetin yerine sünnet tercih edilmez.

- Cemaatle kılınan farz namaz, tek başına kılınan farz namazdan daha faziletlidir. Hadiste geçen “27 derece”, cemaatle kılınan namazın sevabının tek başına kılınan namaza göre üstünlüğünü ifade eder.

Hz. Peygamber (asm) cemaatle namazın faziletini şöyle açıklamıştır. "Cemaatle kılınan namaz, bir insanın tek başına kıldığı namazdan yirmi yedi derece daha faziletlidir." (Buhârî, Ezan 30)

Başka bir rivayette bu fazilet yirmi beş derece olarak ifade edilmiştir. (İbn Mâce, Mesâcid, 16)

Ayrıca Resulullah (asm) şöyle buyurur:

"Bir kimse güzelce abdest alır, sırf namaz için câmiye giderse, camiye varıncaya kadar atmış olduğu her adıma mukabil bir derece yükselir ve bir günahı silinir." (Ebû Davud,`Salât,8).

- 12 rekat revatib sünneti de çok büyük fazilete sahiptir. Hz. Peygamber (asm) bunları düzenli kılan kimse için Cennette bir köşk yapılacağını bildirmiştir:

"Kim gece ve gündüzde on iki rekat namaz kılmaya devam ederse, Allah onun için cennette bir köşk bina eder. Bunlar; sabah namazından önce iki; öğleden önce dört, sonra iki; akşam namazından sonra iki ve yatsı namazından sonra iki rekat." (Tirmizî, Salât,189; Nesâî, Kıyâmül-Leyl, 66; İbn Mâce, İkâme, 100)

- Fakat bu iki fazilet hadisi birbirinin alternatifi değildir. “27 derece daha faziletli” hadisi sebebiyle revatibleri terk etmek veya “Cennette ev” vaadi sebebiyle cemaatle farzı terk etmek doğru bir yaklaşım değildir.

- Normal şartlarda ideal olan: farzları cemaatle kılmak ve revstib sünnetlerini de mümkün olduğunca düzenli kılmaktır.

Dolayısıyla “Hangisinin sevabı kesin olarak daha büyük?” sorusuna, hadislerdeki farklı vaatleri tek bir ortak ölçüye çevirip matematiksel bir sıralama yapmak doğru değildir. Farzın hükmü ve cemaatin fazileti ile nafile/revatib sünnetlerin fazileti farklı kategorilerdedir.

Mümin, birini seçip diğerini terk etmeye çalışmak yerine ikisini birlikte yerine getirmeye gayret eder.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet