Sadaka veren gencin ömrü uzadı mı?

Bir genç, evlenmek için Resûlullah'tan izin ister. Resûlullah da ona izin verir. Ertesi sabah genç mescide gelir. Resûlullah ona gece neler olduğunu sorar. Genç de, gece bir ihtiyaç sahibinin geldiğini ve ona bir börek (veya yiyecek) verdiklerini söyler. ‎ ‎Bunun üzerine Resûlullah gencin evine gider. Evde bir yılan görür ve şöyle dediği rivayet edilir: "Kaderde bu yılanın seni bu gece öldürmesi yazılmıştı.

Değerli kardeşimiz,

Soruda geçen anlamda bir hadis-i şerif bulamadık.

Ebu's-Saib der ki:

Ebû Saîd el-Hudrî'nin evine girdim. Onu namaz kılarken gördüm. Namazını bitirinceye kadar beklemek için oturdum. Bu sırada evin bir tarafında, çatıdaki hurma dalları arasında bir hareket sesi duydum. Dönüp baktığımda bir yılan gördüm. Hemen onu öldürmek için üzerine atılmak istedim. Ancak Ebû Saîd bana oturmamı işaret etti. Ben de oturdum.

Ebû Saîd namazını bitirince evin içindeki bir odayı göstererek bana, “Şu odayı görüyor musun?” diye sordu.

Ben, “Evet.” dedim.

Bunun üzerine şöyle anlattı:

Bu odada, bizden yeni evlenmiş bir genç yaşıyordu. Hendek Savaşı'nda Resûlullah (asm) ile birlikte bulunuyorduk. Bu genç, günün ortasında Resulullah (asm)'dan izin alarak evine gider, sonra tekrar yanımıza dönerdi. Bir gün yine izin istedi. Resulullah (asm) ona, “Silahını da yanına al! Çünkü Kurayzaoğulları'nın sana bir zarar vermesinden korkuyorum.” buyurdu.

Genç silahını aldı ve (evine) döndü. Hanımının evin dışında iki kapı arasında ayakta dikildiğini görünce, mızrağıyla onun üzerine yürüdü. Bu esnada kıskançlığı harekete gelmişti. Hanımı ona: Mızrağını yerinde tut. İçeriye gir de benim dışarıya çıkmama sebep olan şeyin ne olduğunu sen de gör, dedi.

Genç içeri girdiğinde yatağın üzerinde kıvrılmış büyük bir yılan gördü. Hemen mızrağıyla yılana saldırıp onu öldürdü. Sonra dışarı çıktı ve mızrağını avluya dikti. Bunun üzerine yılan ona doğru atıldı. Artık hangisinin önce öldüğü bilinmedi: Yılan mı, yoksa genç mi?

Bunun üzerine Resulullah (asm)'ın yanına vardık, ona durumu anlattık ve dedik ki: Allah'a dua et de onu bizim için diriltsin. Hz. Peygamber (asm): "Kardeşinize Allah'tan mağfiret isteyiniz." dedikten sonra şöyle devam etti: "Gerçek şu ki, Medine'de İslam'a girmiş cinler vardır. Onlardan bir şey görecek olursanız üç gün süreyle ona mühlet verip ilan ediniz. Şayet bundan sonra bir daha onları görecek olursanız onu öldürünüz, çünkü o bir şeytandır." (Müslim, Selam 139, no: 2236)

Bu sahih rivayette, soruda geçen “Resulullah (asm) gencin evine gitti ve kaderde bu yılanın onu o gece öldürmesi yazılmıştı” şeklindeki ifadeler bulunmamaktadır. Dolayısıyla bu sözün Resulullah Efendimize ait olduğu söylenemez.

Evet, bu rivayetten oldukça önemli başka dersler çıkarılabilir. Özellikle şu noktalar dikkat çekmektedir:

1. Her görünen şey hakkında hemen hüküm verilmemelidir

Genç, eşini kapıda görünce hemen kıskançlığa kapılarak onu suçlamak veya saldırmak üzere davranıyor. Ancak hanımının açıklaması üzerine gerçeği araştırıyor ve asıl sebebin evdeki yılan olduğunu öğreniyor.

Buradan, “bir olayın görünen kısmına bakarak hemen hüküm vermemek ve önce gerçeği araştırmak” gerektiği anlaşılır.

2. Zan ve kıskançlık insanı yanlış davranışlara sürükleyebilir

Genç, eşini iki kapının arasında görünce ilk anda yanlış bir zanna kapılıyor. Bu, kıskançlığın insanın düşünme yetisini nasıl etkileyebileceğini gösteriyor.

Dolayısıyla eşler arasında “güven, hüsnüzan ve iletişim” çok önemlidir. Bir davranışın sebebi anlaşılmadan suçlama veya öfkeyle hareket etmek büyük hatalara yol açabilir.

3. İslam insan hayatını korumaya büyük önem verir

Resulullah (asm), gence Hendek Savaşı sırasında evine giderken silahını almasını söylemiştir. Çünkü onun güvenliğiyle ilgili bir tehlikeden endişe etmiştir.

Bu da Müslümanın “tedbir alması ve tehlikeleri küçümsememesi” gerektiğini gösterir. Tevekkül, tedbiri terk etmek değildir.

4. Sebeplere başvurmak sünnettir

Resulullah (asm, gence sadece “Allah seni korusun” demekle yetinmemiş, ona silahını almasını söylemiştir. Yani dua ve tevekkülle birlikte “maddi tedbirler de alınmalıdır”.

Bu, hayatın her alanında geçerli önemli bir prensiptir.

5. Cinlerin varlığı ve farklı özellikleri

Rivayet, cinlerin varlığına ve onların farklı şekillerde bulunabileceğine işaret etmektedir. Ayrıca onların tamamının aynı durumda olmadığı; içlerinde Müslüman olanların da bulunduğu anlaşılmaktadır.

Ancak bu konu, “her yılanın cin olduğu” veya her olağanüstü olayın cinlere bağlanması gerektiği anlamına gelmez. Hadis, belirli bir durumla ilgili özel bir uyarı içermektedir.

6. Bilinmeyen konularda kesin konuşmamak gerekir

Genç ile yılanın hangisinin önce öldüğü kesin olarak bilinmemiştir. Rivayet bunu açıkça ifade eder.

Buradan, bilmediğimiz bir konuda “kesinlikle böyledir” dememek ve bilgi sınırlarımızı kabul etmek gerektiği anlaşılır.

7. Ölen bir Müslüman için dua etmek önemlidir

Sahabeler, gencin dirilmesi için Resûlullah (asm)'dan dua etmesini istemişlerdir. Resûlullah ise “Arkadaşınız için istiğfar edin” buyurmuştur.

Bu, ölüm karşısında Müslümanın “dua, istiğfar ve Allah'a yönelmesi” gerektiğini gösterir.

8. Her olayın arkasında ilahî bir hikmet olabilir

Genç, evine döndüğünde beklemediği bir tehlikeyle karşılaşmış ve hayatını kaybetmiştir. Bu olay bize insanın geleceği bilemeyeceğini ve hayatın her anında Allah'ın takdirinin tecelli edebileceğini hatırlatır.

9. Peygamberimizin emirlerinde hikmet ve tedbir vardır

Resulullah Efendimizin gence silahını almasını söylemesi, hem onun güvenliğini düşündüğünü hem de sahabelerinin hayatına ne kadar önem verdiğini gösterir.

Kısaca bu rivayetin en güçlü mesajlarından biri şudur:

“İnsan, gördüğü şeyin arkasındaki gerçeği araştırmadan hüküm vermemeli; kıskançlık ve öfkeyle hareket etmemeli, tehlikelere karşı tedbir almalı ve bilmediği konularda kesin konuşmamalıdır.”

İlave bilgi için tıklayınız:

Sadaka ile ömrün uzaması ecelin değişmesi anlamına mı gelir?

Allah sadaka verenin ömrünü dilerse uzatır dilerse de uzatmaz mı?

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet