Hz. İsa, İbrahim’den önce ben varım demiş mi?

Hristiyanlıkta bu sözün, İsa’nın Tanrı olduğunu iddia ettiği anlamına geldiği açık bir şekilde yorumlanmaktadır. Ancak İslam’da veya Müslümanlar arasında bu ifade nasıl yorumlanmaktadır? Bu sözün, İsa’nın Tanrı olduğu anlamına gelmediğini tam olarak nasıl açıklamaktadırlar?

Değerli kardeşimiz,

Öncelikle “İbrahim’den önce ben varım” ifadesi, Yuhanna İncili (8:58)’de geçen bir sözdür; yani Kuran’da yer alan bir ifade değildir,

İslam âlimleri bu tür ifadeleri iki şekilde değerlendirir:

1. Metnin sıhhati açısından:

Kuran’a göre Hz. İsa bir peygamberdir ve ilah değildir. Bu nedenle, onun açıkça ulûhiyet iddia ettiğini söyleyen ifadelerin ya yanlış anlaşılmış ya da sonradan yorumlanmış/aktarılmış olabileceği kabul edilir.

2. Mana (yorum) açısından:

Bu söz, gerçek anlamda “ezelî varlık” iddiası olarak değil, mecazî bir ifade olarak yorumlanır. Yani “Ben, Allah’ın ilminde takdir edilmiş bir peygamberdim”, “Benim risaletim, İbrahim’den önce de ilahî planda vardı” demektir.

Bu yorumu destekleyen önemli bir benzer ifade de Hz. Muhammed (asm) Efendimiz için rivayet edilen hadistir:

“Âdem ruh ile beden arasında iken ben peygamberdim.” (Müsned, 4/66; 5/379; Tirmizî, Menâkıb, 1)

Tirmizî, bu rivayetin hasen sahih olduğun u bildirmiştir.

Bu hadis, “fizikî varlıktan önce, ilahî ilimde var olma” anlamını açıkça ortaya koyar.

Sonuç

Bu söz, Hz. İsa’nın Tanrı olduğu anlamına gelmez. Ya metin olarak kesin kabul edilmez ya da “Allah’ın ezelî ilminde takdir edilmiş olma” şeklinde mecazî anlaşılır. Yani burada anlatılan şey ulûhiyet değil, ilahî planda önceden belirlenmişliktir.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet