Anne-babanın bir evladı diğerine övmesi doğru  mu?

- ​Bir evlâdın anne babasına yaptıkları görülmezken diğer evladın yaptıkları övülerek diğer evlada aktarılması doğru mudur?
- Hep aynı çocuğa dert yanılması, yine ablasının sıkıntıları dahi anlatılması, ama diğer çocuktan hep dinleme, fedakar olma beklenmesi doğru mudur?
- Anne babalar neden bir çocuğu çok tutarken diğerlerine anne baba gibi görev verirler. Bunu İslam ışığında anlatır mısınız?

Değerli kardeşimiz,

Öncelikle ifade edelim ki, anne-baba haksız da olsa, evlat anne-babasına karşı görevlerini terk edemez.

Evladın Değişmeyen Görevleri

Helal ve meşru isteklerini yerine getirmek, saygıyı terk etmemek, hakaret etmemek, beddua etmemek, imkân varsa bakımlarını ihmal etmemek.

Kuran çok nettir: “Anne babana ‘öf’ bile deme.” (bk. İsrâ, 17/23)

Ama bu ayet zulme razı ol, haksızlığı sineye çek, psikolojik yıpranmaya mecbur ol anlamına gelmez.

Evlat mesafe koyabilir, kendini koruyabilir, ama edebi bozmaz.

Anne-Babanın Bir Evladı Diğerine Övmesi Doğru mu?

Hayır, İslam’a göre bu doğru değildir. Bu açık bir adaletsizliktir.

Peygamber Efendimiz (asm) bu konuda son derece nettir:

“Çocuklarınız arasında adaletli olun.” (bk. Buhari, Hibe 12)

Bir çocuğun yaptıkları görülmezken, diğerinin sürekli övülmesi zulümdür, sadece pedagojik hata değil.

Bir evladın yaptıkları görmezden gelinip, diğerinin övülmesi kıskançlık doğurur, değer duygusunu zedeler; çocukta “Ben ne yapsam yetmiyor.” hissi oluşturur.

İslam’da niyet, emek ve fedakârlık makbuldür. Görmezden gelmek ise kul hakkıdır.

Anne-baba, farkında olmadan şunu yapar: “Sen zaten güçlü olmalısın, sen idare etmelisin.” Ama İslam’da güçlüye yük bindirmek, sessiz olanı sömürmek meşru değildir.

Hep Aynı Çocuğa Dert Yanılması Doğru mu?

Hayır. Bu çocuk evlat olmaktan çıkarılır, duygusal olarak “ebeveynleştirilir” Bu İslam ahlakında emanete ihanettir.

Bir çocuğa ablasının sorunlarını anlatmak, sürekli dinleyici rolü vermek, hep “fedakâr olmasını” beklemek, onun ruhsal sınırlarını ihlal etmektir.

Anne-baba evladına yük olmamalıdır, onu “duygusal baston” yapmamalıdır.

İslam’ın Koyduğu Denge

Anne-babanın sorumluluğu:

Maddi adalet, duygusal adalet, sözde adalet, ilgide adalet.

Evladın sorumluluğu:

Helal ve meşru isteklerine uymak, saygıyı korumak, kaba olmamak, ama kendini feda etmemek.

İslam ne evladı ebeveynin oyuncağı yapar ne de ebeveyni evladın hedefi.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet