Harama maruz kalınabilecek yerlere gitmek günah mı?

Eğer bir alışveriş merkezine veya uygunsuz şekilde giyinmiş kadınları görme ihtimalinin bulunduğu bir kamuya açık yere gidersem, bu zinaya yaklaşmak sayılır mı?

Değerli kardeşimiz,

Sorunun cevabını doğru verebilmek için iki farklı durumu birbirinden ayırmak gerekir.

Öncelikle şunu belirtmek gerekir ki, bir alışveriş merkezine, caddeye, pazara, iş yerine veya insanların bulunduğu herhangi bir kamuya açık alana gitmek, tek başına zinaya yaklaşmak anlamına gelmez. Çünkü insan hayatın içinde yaşar ve toplumdan tamamen uzak bir hayat sürmesi mümkün değildir. İslam, insanın meşru ihtiyaçlarını karşılamasını, çalışmasını, alışveriş yapmasını ve hayatın içinde olmasını yasaklamaz.

Ancak burada dikkat edilmesi gereken önemli bir nokta vardır:

Bir şeyin tek başına haram olmaması, insanın her durumda onu tercih etmesini doğru hâle getirmez. Mümin sadece "Bu günah mıdır?" sorusunu değil, "Bu davranış beni nereye götürür?" sorusunu da kendisine sormalıdır.

Örneğin zehirli gaz bulunan bir odaya girmek, o odada bulunmanın kendisi hemen insanı zehirlemese bile, gereksiz yere böyle bir riske girmek akıllıca değildir. Eğer o odadan geçmek zorunda kalınırsa gerekli tedbirler alınır; fakat hiçbir ihtiyacı olmadığı hâlde oraya girip uzun süre kalmak, tehlikeye karşı tedbirsizlik olur.

Günahlara karşı korunma meselesinde de benzer bir hassasiyet vardır. Bir insanın karşılaşması kaçınılmaz olan şeyler ile kendi tercihiyle içine girdiği ortamlar aynı değildir. Sokakta yürürken, işine giderken veya zorunlu bir ihtiyacını karşılamak için bulunduğu yerde haram bir görüntüyle karşılaşan kişi bundan sorumlu tutulmaz. Çünkü insanın kontrolü dışında gerçekleşen bir karşılaşma ile bile isteye o görüntülere bakmak arasında fark vardır.

Fakat kişinin hiçbir ihtiyacı olmadığı hâlde, kendisini zorlayacak, kalbini ve nefsini olumsuz etkileyebilecek ortamlara özellikle gitmesi doğru bir davranış değildir. Çünkü insanın kalbi ve bakışı korunması gereken emanetlerdir. Allah Teâlâ Kur'an'da: "De ki: Mümin erkekler gözlerini haramdan sakınsınlar ve iffetlerini korusunlar..." (Nûr, 24/30) buyurarak sadece fiilleri değil, insanı o fiillere götüren yolları da dikkate almıştır.

Bu sebeple ölçü şudur:

Eğer bir yere gitmekte meşru bir ihtiyaç varsa, kişi gider; fakat kendisini korumak için gerekli tedbirleri alır. Bakışlarını kontrol eder, gereksiz yere etrafı seyretmez ve kalbini korumaya çalışır.

Ama ortada bir ihtiyaç yokken, kişinin kendisini zorlayacak, nefsini tahrik edecek veya harama düşme ihtimalini artıracak ortamlara bilerek girmesi, mümine yakışan bir davranış değildir. Çünkü akıllı insan sadece ateşe düşmemeye değil, ateşe yaklaşmamaya da dikkat eder.

Sonuç olarak, alışveriş merkezine gitmek veya kamuya açık bir yerde bulunmak tek başına zinaya yaklaşmak değildir. Ancak ihtiyaç olmadığı hâlde insanın kendisini günaha sürükleyebilecek ortamlara bilerek sokması da doğru bir tercih değildir. İhtiyaç varsa tedbir alınarak gidilir; ihtiyaç yoksa uzak durmak, kalbi ve iradeyi korumak açısından daha güzel bir davranıştır.

Müminin amacı sadece "haram işlemekten kaçınmak" değil, aynı zamanda gözünü ve kalbini harama götüren yolları da mümkün olduğunca kapatmaktır.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet