Boşanmayı düşünerek evlenmek geçerli mi?

Biri ilerde boşanmayı düşünerek ama belli süre belirlemeden evlenebilir mi? Bir erkek bir kız ile eğer durumu varsa ilerde boşanmayı düşünüp evlenebilir mi? Belirli bir süre vakit tayin etmeden tabi.

Değerli kardeşimiz,

Öncelikle şunu belirtelim ki, nikâh, fıkıh terminolojisinde; dinen aranan şartlar çerçevesinde, aralarında evlenme engeli bulunmayan bir erkek ile bir kadının hayatlarını geçici olmaksızın birleştirmelerini sağlayan akdi ve bu akitle meydana gelen evlilik ilişkisini ifade eder.

İslam'da evliliğin asıl amacı geçici bir birliktelik değil; kalıcı bir aile kurmak, huzur bulmak, nesli korumak ve eşlerin birbirlerine destek olmasıdır. Nitekim Allah Teâlâ şöyle buyurur:

"Kendileriyle huzur bulmanız için size kendi cinsinizden eşler yaratması ve aranıza sevgi ile merhamet koyması O'nun ayetlerindendir." (Rum, 30/21)

Bu sebeple bir Müslümanın evlenirken temel niyeti, evliliği devam ettirmek ve huzurlu bir aile kurmak olmalıdır.

Bununla birlikte fıkıh âlimleri şu noktaya dikkat çekmişlerdir:

Eğer bir kimse nikâh akdi sırasında, "Bir yıl sonra seni boşayacağım." gibi evliliği belirli bir süreyle sınırlandırırsa, bu geçici evlilik (mut'a nikâhı) niteliği taşıyacağından caiz değildir, yapılan akit batıldır.

Buna karşılık, nikâh akdinde herhangi bir süre şartı koşmadan, sadece kendi içinde, "Eğer ileride anlaşamazsak boşanırım." veya "Şartlar değişirse boşanabilirim." diye düşünmesi, nikâhın geçerliliğini bozmaz. Çünkü İslam'da boşanma, zaruret ve ihtiyaç hâlinde başvurulabilecek meşru bir çıkış yoludur.

Ancak burada önemli olan niyettir. Bir kimsenin daha baştan evliliği geçici bir ilişki olarak görmesi, karşı tarafı kısa bir süre sonra boşamayı veya sırf nefsanî arzularını tatmin etmeyi planlayarak evlenmesi, nikâhın fıkhî açıdan geçerli olduğunu söyleyen âlimler bulunsa bile, İslam'ın evlilik anlayışıyla bağdaşmaz ve ahlaken doğru değildir. Çünkü evlilik, insanların duygularını istismar etmek veya geçici menfaat elde etmek için değil; sevgi, merhamet, sadakat ve aile kurmak için meşru kılınmıştır.

Ayrıca evliliğe baştan boşanma niyetiyle girip bunu karşı taraftan gizlemek, dürüstlük ve samimiyet ilkeleriyle de bağdaşmaz. Zira evlilikte güven, sadakat ve karşılıklı iyi niyet esastır. Mümin ise aldatan, haksızlık yapan ve insanların duygularını istismar eden kimse değil; dürüst davranan ve emanete riayet eden kimsedir.

Sonuç olarak, İslam'da nikâhta esas olan niyet, kalıcı ve huzurlu bir aile kurmaktır. İleride ortaya çıkabilecek ciddi geçimsizlik veya haklı sebepler nedeniyle boşanma ihtimalinin bulunması nikâha zarar vermez.

Ancak evliliğe daha baştan geçici bir birliktelik gözüyle bakmak, karşı tarafı kısa süreli bir ilişki aracı olarak görmek ve bu niyeti ondan gizlemek, İslam'ın dürüstlük, sadakat ve aile anlayışıyla bağdaşmaz.

Bu sebeple mümin, evliliğe samimiyetle, sorumluluk bilinciyle ve ömür boyu sürdürme niyetiyle adım atmalıdır.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet