Allah tuvalet ihtiyacını neden yarattı insanlara rahatsızlık vermek için mi?

Tuvalet ihtiyacı insanlarda olmasaydı insanlar daha rahat yaşamaz mıydı tuvalet ihtiyacını Allah'ın yaratmasında hikmet var mıdır?

Değerli kardeşimiz,

İnsan bazen Allah'ın yarattığı bir şeyi yalnızca kendi rahatı açısından değerlendirir. Oysa yaratılışın hikmetini anlamak için yalnızca "Bu bana ne kadar kolaylık sağlıyor?" diye değil, "Bu durum, dünyaya gönderilişimizin, yaratılışımızın, varoluşumuzun hangi gayesine hizmet ediyor?" diye de sormak gerekir.

Her zahmet bir ceza, her ihtiyaç da bir eksiklik değildir. Bazen insanın muhtaçlığı, acizliği, yetersizliği yaratılışın en önemli parçasını gösterir

Bu çerçevede sorunuzu birkaç açıdan değerlendirebiliriz.

1. İnsanın mevcut yaratılışındaki düzen tuvaleti gerekli kılar

İnsan vücudu, yalnızca besinleri alan basit bir sistem olarak halk edilmemiş, aldığı besinleri işleyen, ihtiyaç duyduğu maddeleri kullanan ve ortaya çıkan atıkları dışarı atan bir sistemde yaratılmıştır. Mesela böbrekler, kandaki atık maddeleri süzer ve idrar oluşturur. Bağırsaklar, sindirim sürecinin sonunda kullanılmayan artıkları dışarı atar.

Bu sistemler sayesinde vücudun sıvı, mineral ve kimyasal dengesi korunur. Dolayısıyla tuvalet ihtiyacı, insanı rahatsız etmek için değil, bedenin sağlıklı çalışmasını sağlayan biyolojik düzenin bir parçası olarak yaratılmıştır.

Tuvalet ihtiyacı hiç olmasaydı, bugünkü insan bedeninin işleyişi de mümkün olmazdı. Bugünkü insan da olmazdı.

Elbette Allah insanı atık üretmeyen farklı bir biyolojik sistemle de yaratabilirdi. Nitekim Allah, hiç tuvalet ihtiyacı olmayan melekleri de yaratmıştır. Ama onların yaratılış gayeleri imtihan için gönderilmek değildir.

Allah’ın bin bir nimetini yemek içmek ve O’na şükretmek değildir, bundan dolayıdır ki onları tuvalet ihtiyacı olmayan bir sistemde var etmiştir.

Görüldüğü gibi burada mesele, Allah'ın kudretinin sınırı değil, insanın mevcut yaratılışındaki düzenin hikmetidir.

2. Tuvalet ihtiyacının hikmetleri

Hiçbir şeyi hikmetsiz gayesiz yaratmayan yüce Allah, elbette tuvalet ihtiyacını da bazı hikmetler çerçevesinde halk etmiştir. Bunları kısaca şöyle zikretmek mümkündür:

İnsanın muhtaç bir varlık olduğunu hatırlatır.

Bu ihtiyaç bize, insanın kul olduğunun ve kendisine hakim olmadığını gösterir. Çünkü insan ne kadar güçlü, zengin, bilgili veya makam sahibi olursa olsun bedeninin temel ihtiyaçlarından bağımsız değildir. Bedenindeki işleyişe müdahale edemez, atık maddeleri yok edemez veya farklı bir şekilde onları tüketemez.

Bu durum insana acziyetini ve sınırlılığını hatırlatır.

İnsan bedenindeki muhteşem düzeni gösterir.

Bir insanın yediği yemeğin sindirilmesi, faydalı maddelerin ayrıştırılması, atıkların uzaklaştırılması ve bütün bunların belirli bir denge içerisinde gerçekleşmesi son derece karmaşık bir biyolojik süreçtir. Bu süreç insanın iradesine bırakılsaydı bir gün dahi bunu başaramaz ve sistem bütün bütün çökerdi. Özellikle bir lokma ekmeği kaldırıp ağzına dahi götüremeyen çocuklar ve ileri yaştaki ihtiyarlar için hayatın devamı adeta imkânsız hale gelirdi.

Oysaki bunca muhteşem işler, atıklar, sindirimler, işlemler insanoğlunun haberi bile olmadan gerçekleşiyor. Demek ki, insan kendisine hakim bir varlık olmadığı gibi, onu yaratan da herşeye en ince ayrıntısına kadar hakimdir ve muktedirdir.

3. Bir şeyin zahmet vermesi, gereksiz veya anlamsız olduğunu göstermez.

Aslında burada önemli bir ayrım var: Bir şeyin insana zahmet vermesi, onun gereksiz veya anlamsız olduğu anlamına gelmez. Mesela acıkmak bazen rahatsız eder ama beslenmeye yönlendirir. Susamak rahatsız eder ama su ihtiyacını hatırlatır. Yorulmak dinlenmeye ihtiyaç duyduğumuzu gösterir. Uyku ihtiyacı bedenin ve beynin kendisini yenilemesini sağlar.

Tuvalet ihtiyacı da bedenin işleyişinin bir parçasıdır. İnsan, ihtiyaçlarının olmadığı bir hayatı daha konforlu olarak hayal edebilir. Fakat ihtiyaçların tamamen ortadan kalktığı bir hayat biyolojik olarak da psikolojik olarak da insanı mutlu etmez. İnsanoğlu hep ihtiyaçları için çalışmış, onları karşılamak için hayata tutunmuştur. İhtiyaçları bittiği zamanda hayatın onlar için fazla bir anlamı da kalmıyor.

4. Nebevi sünnet ve dualar: İhtiyaç anında bile şükür bilinci

Peygamber Efendimiz (asm) tuvalete girerken ve çıkarken özel dualar okumuş; hatta çıkışta *Elhamdülillahillezî ezhebe annî el-ezâ ve âfânî", “Benden eziyeti gideren ve bana afiyet/sağlık veren Allah’a hamdolsun" buyurmuştur. (İbn Mace, Tahare 10)

Normal şartlarda insanın iğrendiği veya zahmet olarak gördüğü bir durum (atıkların bedenden uzaklaştırılması), Yüce Allah’ın rahmeti sayesinde sağlığa ve ferahlığa dönüşmektedir. Hz. Peygamber’in bu anı dahi hamdle karşılaması, insanın en mahrem ve en zayıf anında bile Yaratıcısına ne kadar bağımlı olduğunu ve her halükarda nimet içinde yüzdüğünü idrak etmesi için eşsiz bir nebevi terbiyedir.

5. Kibre karşı ilahi bir "fren": Nefsani terbiye

İnsan tabiatı itibarıyla biraz güç, makam, zenginlik veya sağlık bulduğunda sınır tanımamaya, hatta Firavun gibi ilahlık iddia etmeye meyillidir.

Dünyanın en kudretli hükümdarı bile günde birkaç kez bu fizyolojik gerçeklikle yüzleşmek zorundadır. En büyük saraylarda oturanlar dahi bu en temel ve "aciz" ihtiyaçtan kaçamazlar. Tuvalet ihtiyacı, insanın kibir kalesini içeriden yıkan, ona her gün birkaç kez "Sen ilâh değilsin, aciz bir kulunsun; bedenine dahi tam anlamıyla hükmedemiyorsun" diyen ilahi bir hatırlatıcıdır.

6. Sosyal hayatın ve yardımlaşmanın temeli

Eğer insanın hiçbir fizyolojik ihtiyacı, zaafı ve zahmeti olmasaydı (melekler gibi tek tip ve bağımsız bir yaratılışta olsaydı), insanlar birbirine muhtaç olmazdı.

İhtiyaçların varlığı; insanları çalışmaya, üretmeye, ticaret yapmaya, hastalandığında birbirine bakmaya ve en önemlisi sosyal yardımlaşmaya (tevazu ve merhamete) sevk eder. Bedenin bu tür "zahmetli" yönleri, insanı yalnızlıktan kurtaran, toplumsal bağları ve insani erdemleri (sabır, şefkat, hizmet) geliştiren birer laboratuvar işlevi görür.

7. Cennetin gerçek değeri: Zahmetin olmadığı alem

Dünya imtihan sahnesidir. Cennet ile dünyanın en büyük farkı budur. Dünyada hayat zahmet, ihtiyaç ve mücadele üzerine kurulmuştur çünkü burası bir imtihan yurdudur.

Hadis-i şeriflerde cennet ehlinden tuvalet ihtiyacının (ve ter/kirlilik gibi unsurların) tamamen kalkacağı, yenenlerin mis kokulu bir ter veya geğirtiyle dışarı atılacağı bildirilmiştir.

Bu durum, insanın dünyada çektiği bu biyolojik zahmetlerin aslında ahiretteki "eksiksiz ve kusursuz" nimetlerin (Cennet'in) değerini bilmesi için bir basamak olduğunu gösterir. İnsan ancak yokluğunu ve zahmetini çektiği konforun kadrini cennette tam anlamıyla idrak edecektir.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet