"Kim benim kazama razı olmaz ve belâma sabretmezse, benden başka bir Rab arasın" hadisi sahih midir? Allah Teala'nın "benden başka rab arasın" demesi nasıl mümkün olabilir?

"Kim benim kazama razı olmaz ve belâma sabretmezse, benden başka bir Rab arasın" hadisi sahih midir? Allah Teala'nın "benden başka rab arasın" demesi nasıl mümkün olabilir? 

Değerli kardeşimiz,

"Kim benim kazama razı olmaz ve belâma sabretmezse, benden başka bir Rab arasın" rivayeti kaynaklarda geçmektedir. (bkz. Taberani, Mu'cemü'l-Kebir, 22/320, nr. 807; Beyhaki, Şuabu'l-İman 1/218, nr. 200)

İlgili rivayeti İhyau Ulumi'd-Din adlı eserinde ele alan Gazzali rivayetiz zayıf olduğunu dile getirmiştir. (Gazzali, İhyau Ulumi'd-Din, 4/345).

Bu rivayetteki "benden başka Rab arasın" ifadesi; tehdit mübalağa ve imkânsızı isteme yoluyla azarlama üslubu olarak yorumlanması gerekir. Yani bu ifade Allahtan başka bir Rab bulunabileceğini ima etmez. Aksine şu anlamı taşır:

"Madem benim hükmüme razı olmuyorsun, o hâlde sana hükmedecek başka bir Rab bulabilirsen onu ara."

Bu, Arapçada imkânsız bir şeyi şart koşarak muhatabı aciz bırakma üslubudur. Mesela:

"Haydi onun benzeri bir sûre getirin." (Bakara 2/23)

Burada maksat gerçekten onların benzeri bir sure getirebileceklerini söylemek değil, bunun imkânsızlığını ortaya koymaktır.

Yine bu ifade Arap belâgatında emir sigasıyla tehdit örneklerinden biridir. Emir hakiki anlamda bir talep değildir, tehdit ve azarlama maksadı taşır. Benzer kullanımlar Kur'an'ın bir çok ayetinde vardır. Mesela

"Dilediğinizi yapın!" (Fussilet 41/40)

Buradaki emir "yapın" anlamında bir izin değil, "sonucuna katlanacaksınız" anlamında bir tehdittir.

Kaza ve kader Allah'ın fiilidir. Bu sebeple kazaya rızâ Allah'ın rubûbiyyet ve hikmetine teslimiyeti ifade eder.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet