Cesedin sararması Allah’ın azabına mı işaret eder?

Allah rasulü buyurdu ki; “Ölmek üzere olan kimsenin üç haline dikkat edin: Eğer alnı terliyor, gözleri yaşarıyor ve burun delikleri genişliyorsa; bu Allah'ın rahmetine delalet eder. Eğer deve gibi hırıldıyor, rengi sararmış, ağzı köpürüyorsa (veya boynu terliyorsa); bu da Allah'ın azabına delalet eder.”
Biz bazı yakınlarımızı öldükten sonra cesedini sararmış olarak gördük bu hadisin kapsamına girerek kötü mü düşünmeliyiz? Hadiste sararması Allah’ın azabına delalet eder diyor ya siz nasıl açıklarsınız.. Allah bizi ve geçmişlerimizi azaptan korusun amin.

Değerli kardeşimiz,

Bu anlamda sahih bir rivayet bulamadık.

Ancak zayıflığına işaret eden rivayet edilir ki kalıbıyla senetsiz olarak şöyle bir hadis-i şerif vardır:

Hz. Peygamber (asm) Efendimizden şöyle rivayet edilmiştir:

“Ölmek üzere olan kimseyi üç halde gözetleyin.

Eğer alnı terler, gözleri yaşarır ve dudakları kurursa, bu Allah’ın ona indirdiği bir rahmettir.

Eğer boğulan kimse gibi hırıltılı ses çıkarır, rengi kızarır ve dudakları morarırsa, bu da Allah’ın ona indirdiği bir azaptır.” (Zebidi, İthaf, 10/273)

Bazı alimler de şöyle demiştir:

Allah korusun, kötü sonuca götüren sebepler dört tanedir:

1. Namazı hafife almak
2. İçki içmek.
3. Anne-babaya isyan etmek.
4. Müslümanlara eziyet etmek. (Zebidi, a.y.)

Öncelikle ifade edelim ki, bu tür rivayetler yanlış anlaşıldığında hem vefat edenler hakkında su-i zan doğurabiliyor hem de yaşayanları gereksiz bir korkuya sevk edebiliyor.

1. Rivayetlerin sıhhati meselesi

Ölmek üzere olan kimsenin bazı hallerini rahmet veya azap alameti olarak yorumlayan rivayetler sahih değildir. (bk. Zebidi, a.y.)

Akaid (inanç) ve kesin hüküm gerektiren konularda delil olamazlar. “Bu mutlaka azaptır / bu mutlaka rahmettir” gibi kesin yargılar çıkarılamaz.

2. Hadislerde bahsedilen hâl neyle ilgilidir?

Çok önemli bir nokta var:

Bu rivayetlerde geçen ifadeler ölümden sonraki cesedin haliyle değil, sekerat anı dediğimiz ölmekte olan kişinin son nefeslerindeki durumuyla ilgilidir.

3. Cesedin sararması ne anlama gelir?

Tıbbî olarak ölümden sonra kan dolaşımı durur, oksijen kesilir, deri rengi solabilir, sararabilir veya morlaşabilir.

Bu durum ne günahkârlığa delildir ne de kötü sonun işaretidir. Aksi düşünce, farkında olmadan kul hakkında hüküm vermek olur ki bu, dinen çok sakıncalıdır.

4. İslâm’ın temel prensibi: Hüsn-ü zan

Bir Müslüman hakkında kötüye yormaya değil, hayra yormaya sebep aranır.

Özellikle vefat etmiş bir Müslüman için kötü ihtimaller konuşulmaz, amelleri kurcalanmaz, rahmet, mağfiret ve dua edilir.

Nitekim Peygamber Efendimiz (asm) “Ölülerinizi hayırla yâd ediniz.” buyurmuştur. (Tirmizi, Cenaiz, 34)

Özetle:

- Cesedin sararması, azap alameti değildir.

- Bu rivayetlerle vefat edenler hakkında kötü düşünmek doğru değildir.

- Yapılması gereken şey: dua, istiğfar ve hüsn-ü zandır.

- En güvenli yol: “Allah en iyisini bilir” deyip susmak ve rahmet dilemektir.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet