Unutulan yemin kefaretleri ve geliri olmayanın fakir doyurma adağı nasıl ödenir?

Tarih: 16.11.2026 - 12:21 | Güncelleme:

Soru Detayı

Benim için çok hassas olan bir konuda fetvanıza ihtiyacım var. Sinirlendiğimde yeminler edip sonradan bozuyorum ancak sayısını unuttuğum için toplamda kaç adet 3 günlük kefaret orucu tutmam gerektiğini bilmiyorum. Ayrıca geçmişte "şu olay olursa fakir doyuracağım" dediğim adaklarım da gerçekleşti fakat onların da sayısını hatırlamıyorum ve şu an hiçbir gelirim ya da maddi imkânım yok. Maddi durumum yokken bu yemin kefaretlerimi ve gerçekleşen fakir doyurma adaklarımı nasıl ödemeliyim, unuttuğum sayıları neye göre belirlemeliyim ve imkânsızlıktan dolayı şu an ödeyemediğim adaklar yüzünden günaha girer miyim? İzlemem gereken yolu ayrıntılarıyla açıklar mısınız?

Cevap

Değerli kardeşimiz,

Unutulan ve tam olarak bilinmeyen yeminler ve adaklar için, zann-ı galib yani kuvvetli yüksek kanaat esastır.

Vicdani kanaat oluşturma: Hafızanızı yokladığınızda, aklınıza gelen en makul ve "en fazla şu kadar olabilir" dediğiniz bir üst sınır belirlemelisiniz. Örneğin, "En kötü ihtimalle bu sayı 10'u geçmez" veya "En fazla 15 olmuştur" şeklinde vicdanınızın rahat ettiği bir rakamda karar kılın.

Şüpheden kurtulma: İçinizdeki o en üstteki makul rakamı kesin borç kabul edip o kadar kefaret ödemek (veya oruç tutmak), sizi o sorumluluktan tamamen beraat ettirir. Şüpheye düşüp vesvese yapmaya gerek yoktur; çünkü Allah kulunun gücünü aşan bir yükümlülük yüklemez.

Maddi durum yoksa ne yapılır?

Normal şartlarda yemin kefaretinin ilk kuralı on fakiri doyurmak ya da giydirmektir; buna gücü yetmeyen 3 gün peş peşe oruç tutar. Şu an hiçbir geliriniz ve maddi imkânınız olmadığı için, bu kefaret oruçlarını (belirlediğiniz o makul sayıyı tamamlayacak şekilde) tutarak borcunuzu ödeyebilirsiniz.

Bu durumda, her bir yemin için peş-peşe oruç tutmak, yemin kefaretinizi gerçekleştirmenin bir yoludur. Bir yemin kefareti olarak üçü gün orucu bitince, diğer yemin için orucu daha sonra tutmanız da uygudur. Böylece tek tek bütün kefaretler yerine gelmiş olur.

Ancak oruç tutmak da sizin için çok zorsa veya sağlık açısından zararlıysa, uygun olan zamanda tutarsınız. O da hayatınız boyunca mümkün olmazsa, sorumlu olmazsınız.

Özetle, yeminlerinizi unuttuğunuz için günah işlemiş sayılmayacağınızı bilmelisiniz. Çünkü yeminlerinizin sayısını hatırlamamak, bu hususta size bir zorluk çıkarmaz. Yüksek ihtimale göre gücünüz yettiğince, her biri için ayrı ayrı üç gün peş peşe oruç tutarsınız,

Geliri olmayanın fakir doyurma adakları nasıl ödenir?

Yaptığınız adaklar (nezirler) gerçekleşmiş ve üzerinize bir borç (vecibe) haline gelmiştir. Ancak adaklarda maddi imkân şartı doğrudan etkilidir:

Adak, zenginlik veya güç ölçüsüne bağlıdır: İslam fıkhında fakir bir kimsenin yaptığı adaklarda (örneğin "şu olursa fakir doyuracağım" demek gibi), o adağın yerine getirilmesi maddi imkânın bulunmasına bağlıdır.

Şu an geliriniz yoksa borç zimmetinizde kalır: Şu an hiçbir geliriniz, malınız veya ödeme gücünüz olmadığı için bu adaklar acil bir maddi ödeme yükümlülüğü düşürmez. Zimmetinizde borç olarak saklı kalır.

Ne zaman ödenir?

Allah gelecekte size bir rızık, mal veya ödeme imkânı verdiğinde (ne zaman elinize imkân geçerse) o zaman bu fakir doyurma adaklarınızı yerine getirirsiniz. Dinimiz imkânsız anlarda insanı zorlamaz; "Gücünüzün yettiği kadarıyla" kuralı burada da geçerlidir.

Bu durumda izlemeniz gereken pratik yol

Vesveseyi bırakın: Sayıyı tam bilmediğiniz için kendinizi günaha girmiş veya çıkmazda hissederek psikolojik baskı altına sokmayın. Fıkıh bu gibi durumlar için kolaylık kapısı açmıştır.

Oruçla telafi: Yemin kefaretleri için (sayısını en üst makul sınıra sabitleyip) gücünüz yettiği dönemlerde peş peşe 3'er günlük oruçlarla bu borçları temizlemeye niyet edin ve güç yettiğince yerine getirin.

Adağı bekletin: Fakir doyurma adaklarınız için ise şu an maddi imkânsızlık içinde olduğunuzdan dolayı vicdan azabı çekmeyin; Allah durumunuzu bilmektedir. Ne zaman bir imkâna kavuşursanız o gün ödersiniz.

Bu süreçte, Allah’a sürekli dua etmek ve günahlardan arınmak için çaba göstermek önemlidir. Ayrıca, tövbe etmek ve gelecekte benzer durumlarla karşılaşmamak için dikkatli olmak da sizin için faydalı olacaktır.

Allah niyetinizdeki bu samimiyeti ve hassasiyeti en iyi bilendir; inşallah bu adımlarla hem borcunuzdan kurtulur hem de huzura erersiniz.

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet

Bu içeriği faydalı buldunuz mu?
Yorum yapmak için giriş yapın veya kayıt olun