Ahkâmü’l- Kur’an eseri hakkında bilgi verir misiniz?

Değerli kardeşimiz,

أحكام القرآن

Ahkâmü’l- Kur’an, İmam Şâfiî’nin (ö. 204/820) Kur’an’daki bazı ahkâm âyetlerinin tefsirine ve onlardan hüküm çıkarma metoduna dair görüşlerini toplayan eserdir.

Eseri bizzat Şâfiî kaleme almamış, tanınmış hadis âlimi Beyhakī (ö. 458/1066) derlemiştir. Beyhakī, gerek Şâfiî’nin gerekse öğrencileri Büveytî, Ebû Sevr, Harmele b. Yahyâ, Rebî‘ b. Süleyman el-Cîzî, Müzenî, Rebî‘ b. Süleyman el-Murâdî gibi âlimlerin kitaplarından Şâfiî’ye ait görüş ve tahlilleri bir araya toplayarak bu eseri meydana getirmiştir. Eserin baş tarafında, Kur’an hükümlerini öğrenmeye teşvik, âm ve hâs lafızlar, Kur’an ve Sünnet’e uymanın farz oluşu, haber-i vâhidin Kur’an’daki yeri, nesih, istihsanın reddi gibi konulara kısaca temas edilmiş, daha sonra âyetler fıkhî konular esas alınmak suretiyle tefsir ve tahlile tâbi tutulmuştur.

Eseri ilk defa Ebû Üsâme İzzet el-Attâr, kendi elindeki nüsha ile Dârü’l-kütübi’l-melekiyye el-Mısriyye’de (Talat Seksiyonu, nr. 715) kayıtlı bulunan nüshayı karşılaştırarak iki cilt halinde yayımlamıştır (Kahire 1371/1952). Abdülganî Abdülhâliḳ bu esere dipnotlar eklemiş ve Şâfiî’ye ait görüşlerin zikredildiği kaynaklara işaretle yer yer açıklamalarda bulunmuştur. Ayrıca baş tarafında Muhammed Zâhid Kevserî’nin eseri tanıtan ve ahkâmü’l-Kur’ân’la ilgili bilgiler ihtiva eden bir takdimi vardır.

BİBLİYOGRAFYA
Şâfiî, Aḥkâmü’l-Ḳurʾân (nşr. Ebû Üsâme İzzet el-Attâr), Kahire 1371/1952, I-II.
Keşfü’ẓ-ẓunûn, I, 20.
Sezgin, GAS, I, 489-490.

(İsmet ERsöz)

Kaynak: TDV İslam Ansiklopedisi 1/552

Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet