Annemi sevemiyorum, ne yapabilirim?
Dinimizde anne-babanın yerinin ne kadar önemli olduğunu, onları memnun etmemiz gerektiğini biliyorum. Bu konuda sorum ise şu; annem oldukça ilgisiz bir ailede büyümüş, annesi düzgün bir annelik babası da düzgün bir babalık yapmamış. Kısaca sağlıklı bir aile ortamında büyümemiş. Psikolojik olarak geçmişte öğrendiği yanlışları, hareketleri bana ve kardeşlerime uyguluyor ancak ben bundan çok rahatsızım hatta şu an ona karşı olumsuz bir takıntı haline bile geldi. Terapi de aldım ama o değişmediği için benim duygularım da değişemiyor. Kibarca da uyarıyorum, bunu yapmanı istemiyorum, benimle böyle konuşulmasından rahatsızım diye. Annemi sanırım sevmiyorum. İçimde ona karşı normal insanların annesine olduğu gibi şefkat ve sevgi yok. Hatta öyle bir hale gelmiş ki yaşlandığında ona bakmak dahi gelmiyor içimden. Ondan ne kadar uzak olursam o kadar mutlu oluyorum. Şu an aynı evde yaşıyoruz. Evlensem de kurtulsam diye dua ediyorum, bu konuda çok mutsuzum. Günah mı işliyorum? Annemi içtenlikle sevmeden Allah'ı razı edemez miyim? Cevabınız için Allah razı olsun.
Değerli kardeşimiz,
Öncelikle ifade edelim ki, annenizin sevgisiz ve sağlıksız bir ailede büyümesi, onun size karşı mesafeli veya incitici davranmasına yol açmış olabilir. Bu durum sizde derin kırgınlık oluşturmuş ve zamanla sevgi duygusunun zayıflamasına neden olmuş.
İslam açısından önemli olan şey annenize karşı mutlaka sevgi hissetmeniz değil; saygıyı korumanız, kötü davranmamanız ve imkân oldukça iyilik yapmanızdır. Aynı zamanda sürekli inciten davranışlara karşı kendinizi koruyacak sağlıklı sınırlar koymanız da günah değildir. Yani kalbinizde kırgınlık olsa bile saygılı davranmaya devam etmek hem insani hem de dinî açıdan yeterli kabul edilir.
Bazı tasviyelerimiz
1. Annenizi anlamaya çalışın
Siz aslında annenizin neden böyle davrandığını biliyorsunuz ve bunun farkındasınız. Annenizin size karşı ilgisiz davranmasının altında kendi çocukluğu olduğu, görmediği sevgi ve ilgiyi kendi çocuklarına da vermediğini ifade etmişsiniz.
Annenizin büyüdüğü ailede sevgi ve sağlıklı ebeveynlik yoksa, çok büyük ihtimalle şöyle bir döngü oluşur: Kişi önce travma yaşar, sonra gördüğü davranışları içselleştirir ve evlenince de kendi çocuklarına aynen aktarır. Yani kişi çocukken gördüğünü farkında olmadan tekrar eder. Böyle anne-babalarda sevginin yerini çoğu zaman duygusal mesafe alır. Bu çoğu zaman psikolojik bir savunmadır, kötülük değil.
Annenize bu şekilde yaklaşırsanız, yaşadığı travmaların onu ne kadar sevgisiz bıraktığını, şimdi ise kendisini korumak için mesafeli davranıldığını düşünürseniz belki de ona kızmak yerine acımaya başlayacaksınız. Hak vermeseniz, bazı davranışlarının onun elinde olmadığını bilmeniz bile bakış açışınızı değiştirebilir.
2. Anne-babayı “sevmiyorum” duygusu sahici değil
İnsan aslında çoğu zaman anne veya babasından nefret etmez, tam aksine her zaman onları sever, onların sevgisi ve onayı ister. Bir çocuk için en büyük felaket, anne-babasını kaybetmesidir.
Ancak insan bazen yaşadığı incinmelerden, beklentilerine karşılık bulamayınca, istediği sevgiyi ve onayı alamadığından dolayı ebeveynlerine kalbini kapatır.
Kalbin içinde şu iki duygu birlikte olabilir: Kırgınlık ve merhamet. Ancak eğer kırgınlık çok büyükse merhamet görünmez hale gelir, etkisi azalır.
Sizin de annenize karşı çok büyük kırgınlıklarınız var. En doğrusu müsait bir vakitte onunla bunları açıkça konuşmak. Onu rencide etmeden ve suçlamadan, ondan neler beklediğinizi anlatmanızdır.
3. Sevgi zorunlu değil, davranış önemlidir
“Annemi sevmezsem Allah benden razı olmaz” düşüncesi doğru değildir. Kuran-ı Kerim’de Cenab-ı Hak , anne-babaya itaati emrediyor, saygılı davranmayı, kötü söz söylememeyi ve onlara yaşlandıklarında yardım etmeyi emrediyor. Ama onları mutlaka seveceksiniz, demiyor.
Sevgi, kişinin iradesine bağlı değil, bazen istese bile sevemez. Bundan dolayı, annenizi sevmediğinizi düşünüyor olabilirsiniz, dini açıdan herhangi bir mesuliyet yoktur, yeter ki saygısızlık etmeyin.
Cenab-ı Hak Kur'an’da şöyle buyurur:
“Rabbin, kendisinden başkasına kulluk etmemenizi ve anne babaya iyilik yapmanızı emretti.” (İsra 23)
Buradaki emir ihsan (iyi davranmak) üzerinedir. Yani, sevgi hissedemeseniz bile iyi davranabilirsiniz. Bu durumda Allah katında değerli olan şey: sabır, saygı ve sınırı aşmamaktır
4. Sağlıklı sınır koymak günah değildir
İslam’da zulme rıza yoktur. Eğer annenizin davranışları sürekli sizi incitiyorsa şu şeyler normaldir: duygusal mesafe koyabilirsiniz, tartışmaya girmeden düşünceleriniz ve duygularınızı anlatabilir ve ona itiraz edebilirsiniz.
5. Annenizi olduğu gibi kabul edin
Bazı terapistler şöyle bir cümle önerir: “Annemi olduğu gibi kabul ediyorum ama onun verdiği yaraları da inkâr etmiyorum.” Yani iki şeyi aynı anda tutmak mümkündür: annem eksik bir insan, ben yine de saygımı koruyabilirim.
6. Sürekli inciten ilişkilere sınır koymak psikolojik olarak sağlıklıdır
Saygı ile mesafe aynı anda olabilir. Yani insan kavga etmeden, saygısızlık etmeden ama duygusal olarak kendini koruyarak yaşayabilir.
Selam ve dua ile...
Sorularla İslamiyet