1) Yine zeytin ile zeytin yağı birbirleri ile değiştirilirse miktar eşit mi olmalıdır?
- Hanefilere göre hüküm nasıldır?
2) Cins ve miktar birliği
- Benim bildiğime göre bir alışverişte faiz cereyan etmemesi için aynı cins mallar peşin ve eşit miktarda olması icab eder. Farklı cins mallarda ise sadece peşin olması yeterlidir. Bu bilgiler ışığında Fetavay-ı Hindiyyede faizle alakalı genel kaidelere aykırı gördüğüm aşağıdaki fetvaları anlayamadım. Fetavayı hindiyyede şöyle deniyor:
- Bir buçuk ölçek terbiye edilmiş susamı beş ölçek terbiye edilmemiş susam karşılığında peşinen satmak caiz olur. Ancak, bunlar ölçü bakımından müsâvî olurlarsa, bu alışveriş caiz olmaz.
- Normalde aynı cins misli mallar peşin ve eşit miktarı olması gerekmiyor mu?
- Bu fetvaya göre terbiye edilen susam başka cins mal hükmünde mi oluyor.
3) Fetavayı hindiyyede şöyle deniyor: Kuş eti için şöyle deniyor: Peşin olarak, bir kuşun etini, iki kuşun eti karşılığında peşin satmakta bir beis yoktur.
4) ​Su içinde şu hüküm var: Bir ibrik suyu, bir ibrik su karşılığında satmak, İmâm Ebû Hanîfe (R.A.) ile İmâm Ebû Yusuf (R.A.)'a göre caizdir. Çünkü, bu imamlarımıza göre su, mekîlât ve mevzûnât'tan değildir. Biri ile, diğerini fazlasıyla satın almak caiz olur.
5) Bir kaç ürünü birlikte almak caiz mi?
- Bir kaç ürünü fiyatını bilmeden sadece genel toplamını ödeyerek almak akdi fasit eder mi?
- Mesela pazardan domates biber soğan alan kişi toplam borcunu ödese fakat bu ürünlerin fiyatlarını bilmese bu alışveriş caiz olur mu?
- Bu günlük hayatta örfleşmiş bir şeydir. Örneğin pazara gider bir tezgahtan birkaç ürün alır ve toplam parayı öderiz. Satıcıya fiyatlarını hiç sormadan satıcının belirlediği genel toplamı öder ürünleri alırız.
- Bu şekilde alış veriş sahih olur mu?