Allah olayların gaybî iç yüzünü mü gösterdi, yoksa olayları doğru yorumlama ilmi mi verdi? Kur'an'da Hz. Yusuf hakkında geçen "te'vîlü'l-ehâdîs" (تَأْو۪يلِ الْاَحَاد۪يثِ) ifadesi tam olarak neyi ifade etmektedir?
Bazı müfessirler (örneğin Muhammed Abduh ve Reşid Rıza), bunu rüya tabiri ve olayların gerçek iç yüzünün Allah tarafından Hz. Yusuf'a bildirilmesi şeklinde açıklarken; İmam Mâtürîdî ise bunun rüya tabiri yanında olayları doğru yorumlama ve önceki ilâhî kitapları anlama ilmini de kapsadığını belirtmektedir.
Bu çerçevede şu hususu merak ediyorum:
Allah Teâlâ Hz. Yusuf'a bütün olayların gaybî hakikatini ve perde arkasını doğrudan mı bildirmiştir? Yoksa ona güçlü bir feraset, hikmet ve ilim vererek kaderin tecellilerini, olayların sebep-sonuç ilişkilerini ve sonuçlarını doğru değerlendirme kabiliyeti mi kazandırmıştır?**
Başka bir ifadeyle, "te'vîlü'l-ehâdîs" sadece gaybî bilgilerin verilmesini mi ifade eder; yoksa rüyaların yorumlanması, yaşanan olayların hikmet ve akıbetini doğru okuyabilme, hatta ilâhî vahiy ve kıssaları doğru anlayıp yorumlama gibi daha geniş bir anlam alanına mı sahiptir?
Özellikle İmam Mâtürîdî'nin bu konudaki yaklaşımı esas alındığında, "te'vîlü'l-ehâdîs" kavramını nasıl anlamak daha isabetli olur?